Platforma Crowdsourcing Romeyka ma zachować język stanowiący pomost do starożytności
3 kwietnia 2024, 13:33Uruchomiona właśnie platforma crowdsourcingowa ma za zadanie uratować przed zagładą wyjątkowy język – pontyjski, zwany przez jego użytkowników ρωμαικά, czyli „rzymski”. Przymiotnik „rzymski” nie jest tutaj przypadkowy, gdyż jest to język, który stanowi pomost pomiędzy czasami współczesnymi, a greką, którą mówiono w cesarstwie wschodniorzymskim, zwanym przez nas Cesarstwem Bizantyńskim. Jednak jest to nazwa stworzona przez historiografię nowożytną. Sami mieszkańcy tego państwa zwali je Cesarstwem Rzymian. I właśnie z jego mieszkańcami i językiem łączy nas język pontyjski.
W średniowiecznym kościele ołtarz zasłaniano muzułmańskim namiotem
4 lutego 2025, 11:06Fresk przed 700 lat dowodzi, że w chrześcijańskich kościołach używano muzułmańskich namiotów do zasłaniania ołtarzy, uważa doktor Federica Gigante z Uniwersytetu w Cambridge. Uczona na łamach The Burlington Magazine opisała odkrycie, na ślad którego wpadła przed laty. Fresk, który od setek lat jest tylko częściowo widoczny, pozwala też lepiej poznać chrześcijańską tradycję zasłaniania ołtarzy.
W Sobótce znaleziono średniowieczną bizantyjską kłódkę w kształcie konia
4 maja 2026, 08:02Członkowie Nadwiślańskiej Grupy Poszukiwawczej Stowarzyszenia „Szansa” znaleźli wyjątkowy zabytek – wykonany z brązu fragment bizantyjskiej kłódki w kształcie konia. Wspaniałego odkrycia dokonano we wsi Sobótka w powiecie opatowskim. Średniowieczne kłódki stylizowane na zwierzęta uważane są za wyroby elitarne, być może były wykonywane na indywidualne zamówienia, stąd też znajdowane są one rzadko, a najbliższych analogii dla znaleziska z Sobótki trzeba szukać za granicą.
Pomiary Wielkiego Muru
11 lutego 2007, 19:22W maju naukowcy rozpoczną 4-letnie badania Wielkiego Muru Chińskiego (Wanli Changcheng). W ramach pierwszego tego typu przedsięwzięcia zostanie określona nie tylko dokładna długość, ale i przebieg fortyfikacji.
Zidentyfikowano dom Jezusa?
4 marca 2015, 16:56Archeolodzy prowadzący prace w Nazarecie zidentyfikowali dom z pierwszego wieku, który w przeszłości uważano za dom Jezusa. Budynek wykonano z kamienia i zaprawy murarskiej, jest częściowo wpuszczony w skałę. Po raz pierwszy został on odkryty w latach 80. XIX wieku przez siostry nazaretanki
Wyjątkowa tuba romana – niezwykłe odkrycie na północy Francji
25 maja 2021, 10:21W kwietniu na dawnym rzymskim forum w miejscowości Bavay (Bagacum Nerviorum) na północy Francji zauważono trzy nietypowo wyglądające kamienne płyty. Znajdowały się one w północno-zachodnim rogu galorzymskiego kryptoportyku. Gdy płyty uniesiono, oczom archeologów ukazał się niezwykły depozyt wotywny.
Czaszki, lampki i broń. W izraelskiej jaskini znaleziono dowody na nekromancję
18 lipca 2023, 10:01Lampki oliwne, broń oraz ludzkie czaszki wskazują, że w późnym okresie rzymskim w jaskini Te'omim na Wyżynie Judzkiej odprawiano rytuały nekromantyczne. Jaskinia Te'omim, zwana też Mŭghâret Umm et Tûeimîn czyli Jaskinią matki bliźniąt, to kompleks jaskiń znajdujących się na wschód od Bet Szemesz. Według lokalnych przekazów, płynąca tam woda ma właściwości uzdrawiające i wspomaga płodność. W XIX wieku narodziła się legenda, zgodnie z którą bezpłodna kobieta, która napiła się tej wody, powiła z czasem bliźnięta.
Kryzys sprzed wieków
29 grudnia 2008, 12:22Od kilku miesięcy najmodniejszym tematem w mediach jest kryzys gospodarczy. Filolodzy klasyczni nie od dzisiaj jednak wiedzą, że o podobnym zjawisku wspominał już Cyceron w 66 roku p.n.e.
Rzymskie statki i łódź wotywna Ozyrysa odkryte koło Aleksandrii
23 listopada 2017, 13:22Na dnie morskim w pobliżu Aleksandrii odkryto wraki trzech rzymskich statków, łódź wotywną poświęconą Ozyrysowi oraz inne zabytki. Odkrycia w zatoce Abu Qir oraz wschodnim porcie Aleksandrii dokonał zespół naukowy z Wydziału Archeologii Podwodnej egipskiego Ministerstwa Starożytności oraz Europejskiego Instytutu Archeologii Podwodnej.
Niezwykła rzymska mozaika pod brytyjskim polem uprawnym.
6 grudnia 2021, 16:34W zeszłym roku podczas lockdownu Jim Irvine udał się na spacer po polu swojego ojca w Ruthland. Jego uwagę przyciągnęła rozrzucona rzymska ceramika. Później zauważył wyróżniki roślinne budynku, a wreszcie mozaikę. Irvine skontaktował się z archeologami z Leicestershire County Council. Gdy na miejscu zjawili się Richard Clark i Peter Liddle, potwierdzili wagę znaleziska.
